De averechtsheid van de dingen, het nieuwste boek van schrijfster Renate Breuer, gaat over een leven dat drastisch verandert na een samenloop van omstandigheden. Daarnaast is het een persoonlijk verhaal over burn-out, de krochten van de mediawereld, overspannen relaties en over de stempel die je geschiedenis op je leven kan drukken. Bovenal is het boek over grenzen, hoop en liefde. Met scherpe pen fileert Renate Breuer haar leven. Daarbij ontziet ze in de eerste plaats zichzelf niet.

Renate Breuer is net de veertig gepasseerd wanneer ze op een ochtend bij de dokter zit. Volledig op. Zonder dat ze het zelf beseft is ze in het cliché beland van een hardwerkende, vrijgevochten vrouw die getrouwd is geraakt met haar werk. En dat wreekt zich. Omdat haar lichaam en geest verdere dienst weigeren, wordt ze gedwongen om haar eigen leven flink onder de loep te nemen en dat blijkt geen sinecure. Maar niet lang nadat Renate haar evenwicht begint te hervinden, blijkt de grootste uitdaging pas echt te beginnen. Burn-out blijkt wel degelijk een taboe en staat volgens de algemene opinie nog steeds gelijk aan ‘falen’. In haar boek ‘De averechtsheid van de dingen’ doet ze haar persoonlijk relaas over burn-out, de krochten van de mediawereld, overspannen relaties en over de stempel die je geschiedenis op je leven kan drukken. Bovenal gaat het boek over het leren kennen van je grenzen, hoop en liefde. Wij publiceren alvast een fragment.

Regelmatig werd ik ontboden bij mijn begeleider van de VDAB. Odette was een uitgebluste vrouw van middelbare leeftijd die uitblonk in de kunst om je binnen de tien seconden het idee te geven dat het nooit meer goed zou komen. Mijn doel werd om haar elke afspraak minstens één keer aan het lachen te brengen om op die manier ook mijn eigen angsten te bezweren. Er zat weinig anders op aangezien Odette op geen van de afspraken ooit een nuttige tip in petto had en ieder initiatief van mijn kant om nieuwe wegen te bewandelen onherroepelijk in de kiem werd gesmoord. Ik wilde haar ontmoedigende woorden dan ook onder geen beding onder mijn huid laten kruipen.

‘Zeg eens wat je allemaal doet om werk te vinden’, vroeg ze me op een dag terwijl haar ogen op het computerscherm met mijn gegevens gericht bleven.

Geduldig somde ik op wat ik de laatste tijd had ondernomen, welke opdrachten ik had gedaan en met wie ik zoal contact had opgenomen voor werk. Zoals ik op voorgaande afspraken ook had gedaan, waarna ze gewoonlijk had geantwoord dat ik maar verder moest doen met wat ik deed om daarna het gesprek te beëindigen alsof haar taak er nu wat mij betreft wel weer op zat. Veel wijzer werd ik er niet van en langzamerhand had ik het idee gekregen dat het haar verder weinig interesseerde of er van mij ooit nog iets terecht komen zou.

‘Maar al bij al zit ik toch met een probleem’, besloot ik deze keer nadat ik mijn lesje had opgedreund.

‘Hoezo?’ vroeg Odette met tegenzin. Tijdens mijn relaas had ze een paar keer gemompeld dat ik blijkbaar wel de nodige actie ondernam en op mijn vraag of ik misschien dingen over het hoofd zag waar zij, met haar ervaring, wel aan dacht, had ze ontkennend geantwoord en nog maar eens gezegd dat er niets anders op zat dan te blijven proberen.

‘Nu ja,’ ging ik monter verder terwijl Odette quasi achteloos naar haar horloge keek, ‘het is natuurlijk niet zo dat ik gewoon even zonder werk zit en maar snel moet zien dat ik weer iets vind.’

De mondhoeken van Odette zakten afkeurend naar beneden maar ze zei vooralsnog niets wat mij aanmoedigde om toch verder te gaan.

‘Door die hele burn-out lijkt het wel alsof ik niet zomaar kan terugkeren naar waar ik vandaan kom. Alsof dat niet goed voor mij zou zijn en alsof ik dan niets geleerd zou hebben. Ik begin te denken dat je na een burn-out helemaal andere dingen moet gaan doen. Niet alleen omdat het niet zou lukken om terug te gaan alsof er nooit iets is gebeurd, maar vooral omdat het je heeft veranderd en omdat het een teken was dat je niet, of niet meer, op de juiste plek zat.’

Odette zuchtte diep en keek nogmaals op haar horloge. Waarschijnlijk maakte mijn inbreng dat onze afspraak nu de voorziene tijd overschreed en keek ze op tegen de rest van een dag waarin haar gehele planning in de soep zou draaien. Ik had niet het gevoel dat Odette dit erg op prijs kon stellen.

‘Wat bedoel je daarmee?’ vroeg ze uiteindelijk.

‘Dat ik misschien maar eens moet solliciteren bij de VDAB’, flapte ik eruit. Op de valreep had ik haar dan toch nog een flauwe glimlach ontlokt.

‘Nee, serieus,’ ging ik verder, ‘ik denk dat ik me moet om- of bijscholen om een ingang te maken naar een nieuwe toekomst. Daarom wil ik een opleiding gaan volgen.’

‘Dat gaat niet, hoor!’ zei Odette ongewoon vinnig voor haar doen. Van de glimlach was ineens ook geen spoor meer te bekennen. ‘Je hebt al een diploma en je bent nog onder de 45. Dat maakt dat je niet in aanmerking komt voor een VDAB-opleiding.’

‘Dat vraag ik ook niet, want ik heb al eens in het aanbod gekeken en daar staat niet echt iets tussen wat ik zou willen doen’, ging ik verder omdat ik niets te verliezen had. Daarbij vergat ik even dat Odette het mogelijk als beledigend zou ervaren dat ik de opleidingen van de VDAB maar niets vond. Echter wist ik al precies welke opleiding ik wilde volgen en die werd door de VDAB niet aangeboden.

‘Trouwens,’ voegde ik eraan toe, ‘dat ik al een diploma heb, klopt. Maar dat diploma is inmiddels bijna twintig jaar oud en het was het een opleiding in de richting waarin ik net ben uitgebrand. Precies daarom zou ik beter nieuwe opties bekijken, lijkt mij. Maar goed, ik dacht dat jullie me misschien konden helpen met opleidingscheques of zo. Want de meeste opleidingen kan ik momenteel niet betalen.’

‘Opleidingscheques zijn enkel voor mensen met werk’, zei Odette haast toonloos. Ik schoot in de lach.

‘Dus jullie steunen wel mensen die al werk hebben en van wie de werkgever te gierig is te betalen, maar mensen die werk nodig hebben en daarbij andere wegen moeten vinden, die zoeken het zelf maar uit? Het zou grappig zijn als het niet zo onlogisch was.’

De vermoeidheid van Odette begon plaats te maken voor een lichte irritatie, dus bond ik in.

‘Het geeft niks, hoor’, zei ik vergoelijkend. ‘Ik had niet eens echt verwacht dat je iets voor mij kon doen maar ik wilde het voor de zekerheid toch vragen. Ik zal wel iets zoeken dat niet te duur is.’

‘Je begrijpt het niet’, zei Odette. Haar gebruikelijke fatigue leek opnieuw toe te slaan en bezorgd vroeg ik me ineens af of Odette zelf niet aan een burn-out ten prooi was gevallen.

‘Ook als je alles zelf betaalt, mag je geen opleiding volgen,’ ging ze verder, ‘want dan ben je niet beschikbaar voor de arbeidsmarkt tijdens de uren dat je studeert.’

‘Dus ben ik verplicht om doelloos in mijn zetel te blijven zitten tot de jobs zich vanzelf aandienen?’ vroeg ik verbluft. ‘En ik mag er zelf geen werk van maken om kansen op een nieuwe toekomst te creëren?’

‘Precies’, zei Odette

foto van Renate Breuer ©Carmen De Vos.

Praktisch
Je kunt het boek bestellen door te klikken op deze link: Uitgeverij Vrijdag.

Over Renate Breuer
In een vorig leven was Renate Breuer producer voor televisie. Na een zware burn-out gooide ze haar leven noodgedwongen om. Tegenwoordig is ze coach, 
project manager en schrijfster. In 2008 verscheen haar eerste roman ‘Sletten & prinsessen’, in 2011 werd haar tweede boek ’13.’ gepubliceerd. De Averechtsheid van de Dingen (Uitgeverij Vrijdag, september 2017) is een autobiografisch relaas over een periode die haar leven voorgoed heeft veranderd.